el-GRen-USru-RU

Αντικύθηρα

Γενικά

Τα Αντικύθηρα, μικρό νησί, μεταξύ  Κυθήρων  και Κρήτης,  με έκταση μόλις 20 τετρ. χλμ και μήκος ακτών 24 χιλιομέτρων   απέχει από τα Κύθηρα 22  και από την  Βορειοδυτική Κρήτη 19 ναυτιλιακά  μίλια.

Οι μόνιμοι κάτοικοί του δεν  ξεπερνούν τους  τριάντα ( 30), αλλά τους καλοκαιρινούς μήνες φθάνουν τους  200-250 περίπου. Κατά την  περίοδο του Δεκαπενταύγουστου μάλιστα,  που εορτάζει και  ο τοπικός  Άγιος Μύρων ( 17 Αυγούστου το πανηγύρι του προστάτη του νησιού),  ο θερινός πληθυσμός σχεδόν διπλασιάζεται.

Τα   Αντικύθηρα ήταν επίσης γνωστά και  ως Τσιριγότο ή Τσεριγότο, δηλαδή μικρό Τσιρίγο (Κύθηρα), αφού έτσι το ονόμαζαν οι Βενετοί. Στην Αρχαιότητα ονομάζονταν  Αίγιλα, ενώ με παραφθορά της ονομασίας αυτής  ανά τους αιώνες τα Αντικύθηρα μέχρι και σήμερα αποκαλούνται από τους  κατοίκους τους και τους Κυθηρίους ως Λιοί. Γι’ αυτό, για κάποιον μη εξοικειωμένο  με την ονομασία αυτή επισκέπτη των Κυθήρων και των Αντικυθήρων, η φράση « θα πάω στους  Λιούς », δηλ. στα Αντικύθηρα, ηχεί παράξενα. Φαίνεται   ότι την ονομασία Αντικύθηρα  την έλαβε το νησί  κατά την  Βυζαντινή περίοδο. Μάλιστα οι  Έλληνες της εποχής αυτής  τα ονόμαζαν Αντικυθουρία και σιγά σιγά έφθασε να λέγεται Αντικύθηρα.

                            Ιστορία

Τα  Αντικύθηρα πρωτοκατοικήθηκαν από τους  Δόλοπες, τους Κρήτες και τους Δρύοπες. Στη συνέχεια περιήλθαν στην κυριαρχία  κυρίως της Σπάρτης, αλλά και των Αθηνών . Στα χρόνια του Μεγάλου Αλεξάνδρου ανήκαν στην αχανή αυτοκρατορία που ο ίδιος δημιούργησε, ενώ μετά τους διαδόχους του  ανήκε στην  Ρωμαϊκή  επικράτεια. Στα  Βυζαντινά χρόνια ακολούθησε τις τύχες των  Κυθήρων, αλλά φαίνεται ότι για κάποιους  αιώνες εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους  του, λόγω της πειρατείας  που ανθούσε  στο Αιγαίο προκαλώντας φόβο στους νησιώτες και εξαναγκάζοντάς τους να καταφύγουν σε ασφαλέστερες περιοχές.

Μετά το 1204 το κατέλαβαν  οι Βενετοί και στη συνέχεια  ενώθηκε με  την υπόλοιπη Ελλάδα το  1864. Έκτοτε ανήκε στην Επαρχία Κυθήρων ως  Ανεξάρτητη Κοινότητα. Από 1/1/2011 ανήκει στον Δήμο Κυθήρων λόγω  συγχωνεύσεως της πρώην Κοινότητας με τον ήδη υφιστάμενο από το 1999 Δήμο Κυθήρων. Πάντως, οι σημερινοί κάτοικοί του προέρχονται από εποικισμό Κρητικών από τα Σφακιά  κατά τον 18ο αιώνα.

Γεωγραφία  

Το  νησί  είναι ημιορεινό με  απότομες ακτές, ενώ η υψηλότερη κορυφή του φθάνει τα 378 μέτρα. Έχει  αρκετό πράσινο και πολλές εκτάσεις του καλύπτονται από θαμνώδη βλάστηση. Διαθέτει όμορφες  πλαγιές  και  γραφικές  ρεματιές, ενώ έχει υδάτινα  αποθέματα αρκετά για να καλύπτουν τις ανάγκες των κατοίκων  του και του περιορισμένου  αριθμού επισκεπτών του. Καλλιεργούνται ελάχιστα τμήματα  γης   από τους λιγοστούς μόνιμους κατοίκους του. Ευδοκιμούν αμπέλια, ελαιόδεντρα και διάφορα κηπευτικά. Υπάρχουν πολλά αγριοκάτσικα, τα οποία οι ντόπιοι τα κυνηγούν γιατί  είναι πεντανόστιμα. Τέλος, υπάρχουν λίγα οικόσιτα ζώα.

 Αξιοθέατα 

Τα  Αντικύθηρα είναι ένας ιδανικός  τόπος για όσους επιδιώκουν να περάσουν τις διακοπές τους  ήσυχα, μακριά από τον κόσμο και την πολύβουη ζωή.  Γι’ αυτούς που θέλουν να  ηρεμήσουν και να απομονωθούν, να νοιώσουν  τη ζωή με διαφορετικό τρόπο, χωρίς τις σύγχρονες ανέσεις. Να οδοιπορήσουν,  να κολυμπήσουν, να  ψαρέψουν, να κυνηγήσουν  λαγούς και πτηνά.

Πέρα απ’ αυτά όμως, ο επισκέπτης των Αντικυθήρων μπορεί να απολαύσει την πεντακάθαρη θάλασσα, στις παραλίες της Καμαρέλας, του  Ποταμού και  του Ξηροποτάμου. Μπορεί να  παρατηρήσει το αμόλυντο και αναλλοίωτο φυσικό  περιβάλλον, να επισκεφθεί τους ερειπωμένους ανεμόμυλους και τον μοναδικό νερόμυλο, τον επιβλητικό φάρο της Απολυτάρας ,τα όμορφα ξωκκλήσια και τον  ιερό χώρο του Αγίου Μύρωνα. Εκεί θα διαπιστώσει ότι η αψίδα του μονόχωρου  ναού είναι υπερβολικά μεγάλη σε μέγεθος  και πιθανώτατα  προέρχεται  από παλαιότερη εκκλησία πρώϊμων βυζαντινών χρόνων. Την17η Αυγούστου  στον ναό του Αγίου Μύρωνα γίνεται μεγάλο πανηγύρι το οποίο  συγκεντρώνει πολλούς προσκυνητές από τα Κύθηρα,  την Κρήτη και το Λεκανοπέδιο Αττικής. Το  βράδυ της 16ης Αυγούστου, μετά τον Εσπερινό ακολουθεί χορός με μουσική από λαϊκούς οργανοπαίκτες. Επίσης, μετά τη Λειτουργία και τον Αγιασμό της πηγής που βρίσκεται λίγες δεκάδες μέτρα πιο μακριά από το προαύλιο του ναού, συνεχίζεται ο χορός και το φαγητό  ( βραστό αγριοκάτσικο νοστιμότατο με ρύζι πιλάφι και άλλες λιχουδιές) στον ίδιο χώρο , ο οποίος κρατά ως  το απόγευμα.

Τέλος, άξιο προσοχής  είναι το αρχαίο Κάστρο των Αντικυθήρων, Ελληνιστικών Χρόνων, το οποίο  σώζεται σε  αρκετά καλή κατάσταση σε  ορισμένα σημεία του.

 Ναυάγιο  των   Αντικυθήρων

Το 1900, σφουγγαράδες από την Σύμη, ενώ βουτούσαν για σφουγγάρια ανέσυραν συμπτωματικά ένα τμήμα ( χέρι) από  έναν θαυμάσιο ανδριάντα ενός άνδρα που ονομάσθηκε ο  « Φιλόσοφος των Αντικυθήρων». Τότε ανακάλυψαν ότι στον  βυθό υπήρχε ένα σημαντικό ναυάγιο το οποίο μετέφερε τον 1ο αιώνα π.Χ μερικές  δεκάδες  αγάλματα και άλλα αντικείμενα από την            Ελλάδα στη Ρώμη. Μετά από πολλές προσπάθειες και δυσκολίες ανέλκυσαν μέρος του  πολύτιμου φορτίου του βυθισμένου πλοίου. Ανάμεσα σ’ αυτά που ανελκύστηκαν ήταν ο περίφημος  « Έφηβος των Αντικυθήρων» (4ου αι. π.Χ.)που κοσμεί το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο  και  ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων. Ο Μηχανισμός, ο οποίος εκτίθεται, όπως κι ο Έφηβος,  στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο είναι ένα μικρό φορητό μηχάνημα διαστάσεων  0,31Χ0,21Χ0,07 μέτρων  και θεωρείται ότι είναι ο  αρχαιότερος υπολογιστής και συγχρόνως  ένα  πολύπλοκο αστρονομικό όργανο. Υπολογίζει  τη θέση του Ηλίου, τη θέση και τις φάσεις της Σελήνης, προβλέπει τις  εκλείψεις του Ηλίου και Σελήνης, ενώ είναι ένας πολύπλοκος ημερολογιακός μηχανισμός με   διάφορα ημερολόγια ,βασισμένος α) στην περίοδο 18 ετών, 10 ημερών και 8 ωρών του Σάρου, β) στην περίοδο του εξελιγμού ( 54 έτων ), γ) στην περίοδο του  Μέτωνος των 19 ετών και δ) στην περίοδο του Καλλίπου των 76 ετών. Επίσης, δίνει τις ημερομηνίες των  Ολυμπιακών Αγώνων και των  άλλων σημαντικών Πανελληνίων    Αγώνων, π.χ.  των Ισθμίων, των Πυθίων  κ.λ.π.

Το παγκόσμιο ενδιαφέρον, κατά τα τελευταία  έτη ιδιαίτερα, για τον Μηχανισμό έχει αυξηθεί σημαντικά, ενώ η μεγάλη έκθεση που άνοιξε στο Εθνικό  Αρχαιολογικό Μουσείο τον Απρίλιο του 2013 με  θέμα το Ναυάγιο των Αντικυθήρων έχει παραταθεί ως το Ιούνιο του 2014, λόγω των πολλών  επισκεπτών της από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

 

 Oικισμοί

 Τα  Αντικύθηρα, αν και με λιγοστούς  σήμερα  κατοίκους  διαθέτει  15  περίπου μικρούς οικισμούς, από τους  οποίους  σημαντικότεροι είναι: ο Ποταμός(πρωτεύουσα), τα Χαρχαλιανά, τα Γαλιανιανά, τα Μπατουδιανά και τα Σκαριανά. Συνδέονται μεταξύ τους με αρκετά καλό οδικό δίκτυο.

 

 Πρόσβαση στα Αντικύθηρα

Το νησί διαθέτει ελικοδρόμιο, αλλά χρησιμοποιείται  μόνο για επείγουσες περιπτώσεις ( διακομιδή ασθενών κ.α.). Υπάρχει σύνδεση ακτοπλοϊκή με τον Πειραιά, τα  Κύθηρα και την Κίσσαμο Κρήτης δύο φορές την  εβδομάδα, ενώ συνδέεται  και μία φορά την εβδομάδα μέσω Κυθήρων με την Νεάπολη Βοιών στη Λακωνία. Στο μικρό λιμάνι του Ποταμού μπορούν να δέσουν και μικρά ιδιωτικά σκάφη. Ταξί στο νησί δεν υπάρχουν, αλλά μπορεί ο  επισκέπτης να μισθώσει κάποιο αγροτικό αυτοκίνητο ντόπιων κατοίκων. Προτιμότερο πάντως  είναι να φθάνει στο νησί με δικό του μεταφορικό μέσον ( Ι.Χ.  ή δίκυκλο).


 Διαμονή – Διατροφή

Πέραν από ελάχιστα ενοικιαζόμενα δωμάτια που υπάρχουν  στο νησί, μπορεί ο επισκέπτης να χρησιμοποιήσει τον Κοινοτικό Ξενώνα ( δύο δωμάτια αυτόνομα με κοινή κουζίνα και αποχωρητήριο  - μπάνιο). Δύο καφενεία στον οικισμό του  Ποταμού, λειτουργούν και  ως πρόχειρα εστιατόρια κατόπιν συνεννοήσεως, ενώ υπάρχει δυνατότητα  για προμήθεια ειδών   παντοπωλείου από αυτά.

 

 Χρήσιμα   Τηλέφωνα

Γραφείο τέως Κοινότητας : 27360-33004

Αγροτικό  Ιατρείο : 27360-33213

Αστυνομικός  Σταθμός : 27360-33767